Kutch Bulletin Desk | Bhuj & Kutch Culture Updates
A vibrant fair drew crowds to Bhujiya Hill on the auspicious occasion of Nag Panchami; a sea of devotees gathered at the historic Bhujangdev shrine.
![]() |
| પ્રતિકાત્મક તસ્વીર |
Kutch Bulletin - ભુજ : કચ્છ જિલ્લાના મુખ્યાલય ભુજ શહેરનું નામ જેના પરથી પડ્યું છે તેવા ઐતિહાસિક ભુજિયા ડુંગર પર નાગપંચમીના પાવન અવસરે ભાતીગળ લોકમેળાનું ભક્તિભાવપૂર્વક આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. મહારાષ્ટ્રના નાગપુર બાદ સમગ્ર દેશમાં નાગદેવતાને સમર્પિત હોય તેવો આ બીજો સૌથી મોટો મેળો ગણાય છે. ૨૯૬ વર્ષ જૂની રજવાડા વખતની પરંપરાને અકબંધ રાખીને કચ્છના રાજપરિવાર દ્વારા ભુજિયા કિલ્લા પર બિરાજમાન ભુજંગદેવ ખેતરપાળ દાદાના મંદિરે શાસ્ત્રોક્ત વિધિથી પૂજન-અર્ચના કરવામાં આવી હતી. આ ધાર્મિક વિધિ સંપન્ન થયા બાદ મેળાનો વિધિવત પ્રારંભ થયો હતો.
⚔️ ભુજિયા ડુંગરનો રોચક અને શૌર્યસભર ઇતિહાસ
ભુજિયા ડુંગરનો ઇતિહાસ અત્યંત રોચક અને કચ્છના શૌર્યથી ભરેલો છે. ૧૭મી સદી દરમિયાન અમદાવાદના સબેદાર શેરબુલંદ ખાને પચાસ હજારથી વધુ વિશાળ સૈન્ય સાથે કચ્છ પર આક્રમણ કર્યું હતું, ત્યારે ભુજિયા ડુંગર પર ભીષણ યુદ્ધ ખેલાયું હતું. આ ધમાસાણ સંગ્રામમાં કચ્છની સેનાની વાહરે આશરે નવ હજાર જેટલા નાગા બાવાઓ આવ્યા હતા અને બહાદુરીપૂર્વક લડ્યા હતા. દીર્ઘકાળ સુધી ચાલેલા આ યુદ્ધના અંતે નાગપંચમીના દિવસે જ આક્રમણખોર સૈન્યનો પરાજય થયો હતો. વિજયની ખુશીમાં કચ્છના તત્કાલીન મહારાવે લશ્કર સાથે ડુંગરની ટોચ પર આવેલા ભુજંગદેવની પૂજા કરી હતી, જે પરંપરા આજે પણ અવિરત ચાલી આવે છે.
🏛️ બ્રિટિશ થાણાથી લઈને સ્મૃતિવન સુધીની સફર
આ કિલ્લો અંગ્રેજ શાસન દરમિયાન બ્રિટિશ સેનાનું મહત્વનું થાણું બન્યો હતો. ૧૮૫૭ના વિપ્લવમાં સફળતા મળતાં અંગ્રેજોએ અહીં જ ઉજવણી કરી હતી. આઝાદી બાદ આ પરિસર ભારતીય સેનાના તાબા હેઠળ રહ્યું હતું, જે ૨૦૦૯માં નાગરિક પ્રશાસનને સુપ્રત કરાયું હતું. ૨૦૦૧ના ભૂકંપની સ્મૃતિમાં વડાપ્રધાનના પ્રયાસોથી અહીં ૪૦૦ એકર જમીનમાં ભારતનું સૌથી મોટું સ્મારક 'સ્મૃતિવન' આકાર પામ્યું છે. આજના પવિત્ર દિવસે ભુજ, માધાપર, મીરજાપર, ધાણેટી, પધ્ધર, હબાય અને ઝીંકડી સહિતના ગામોમાંથી હજારો લોકોએ આવીને ભુજંગદેવના આશીર્વાદ લીધા હતા.
વધુ વાંચો:
કચ્છની અસ્મિતા અને ગૌરવવંતા સમાચારો સૌથી પહેલા મેળવવા માટે આજે જ જોડાઓ:
Join Kutch Bulletin on WhatsApp
0 ટિપ્પણીઓ